Angst, pessimisme en chaos...

zaterdag 29 oktober 2011

Beleggers doen er goed aan succesvolle beleggers met een schuin oog in de gaten te houden. Zo nu en dan komt u daarmee interessante visies - en soms ook kansrijke aandelen - op het spoor. In dit bericht leest u over de visie van Ole Soeberg, beheerder van beleggingsfonds Skagen Vekst. Dit beleggingsfonds is van het Noorse, op value-investing gerichte fondsenhuis Skagen.

Soeberg stelt: "Zowel onze fundamentele research als onze kennis over de beursgeschiedenis maakt dat wij verwachten aan de vooravond te staan van een jarenlange periode van koersstijgingen. De enige vereiste hiervoor is nog dat overheden hun verantwoordelijkheid nemen inzake hun begrotingstekorten en de problemen met de euro worden opgelost."

Vervolgens zullen volgens Soeberg productiviteitsstijgingen (als gevolg van technologische vindingen), stijgende consumptie in opkomende regio's en hernieuwd optimisme ertoe leiden dat aandelen tot nieuwe records kunnen worden opgestuwd.

Soeberg stelt dat op de beurs lange periodes van stijgende koersen zo nu en dan onderbroken worden met periodes van 12 tot 15 jaar van stagflatie en recessie. In 1929 begon zo'n periode, die uiteindelijk duurde tot 1941. En van 1967 tot 1981 was daar opnieuw sprake van. De meest recente van deze periodes begon in 1999 en geldt tot de dag van vandaag.

 

"Maar beleggers dienen zich te realiseren dat belangrijke keerpunten op de beurs - in dit geval de overgang naar een lange periode van stijgende koersen - nogal eens beginnen wanneer angst, pessimisme en chaos nog volop aanwezig zijn." Aan elk van deze ingredià «nten momenteel geen gebrek...

 

Pearl Harbor

De voorlaatste lange periode van alsmaar stijgende koersen begon in 1941. Dat was het jaar dat Pearl Harbor door Japanse gevechtstoestellen werd gebombardeerd (7 december 1941). Waardoor ook Amerika direct bij de oorlog betrokken raakte.

Opmerkelijk genoeg was dit eveneens vrijwel exact het moment dat aandelen begonnen aan een indrukwekkende stijging die bijna 30 jaar zou aanhouden. De politieke vastberadenheid - als direct gevolg van de Japanse luchtaanval - maakte het verschil.

Veertig jaar later dan. We schrijven het jaar 1981. Opnieuw was de situatie beroerd. Werkeloosheid en inflatie waren beiden tot recordhoogte opgelopen. De economische groei was tot stilstand gekomen, de tweede oliecrisis was gaande en algeheel pessimisme vierde hoogtij.

Maar ook deze keer waren het de politieke leiders die - uiteindelijk - vastberaden waren om de problemen aan te pakken. In zowel Amerika (Reagan) als in Engeland (Thatcher) werd hiervoor een proces van liberalisering in gang gezet. En Paul Volcker, de toenmalige president van de Amerikaanse centrale bank, wist de torenhoge inflatie onder controle te krijgen. Twee fantastische decennia voor aandelenbeleggers volgden.

 

Andere overeenkomst

Naast de grote problemen waarvan zowel in 1941, 1981 als ook momenteel (2011) sprake is, geldt dat er een andere grote overeenkomst is. In elke van deze drie gevallen - ook nu dus - was en is namelijk sprake van relatief lage aandelenwaarderingen. In 1941 konden beleggers aandelen kopen tegen een waardering van circa 11 keer de winst. Net als vandaag het geval is, was ook toen sprake van extreem lage renteniveaus.

In 1981 waren de waarderingen van aandelen nog een stuk lager (ongeveer 7,5 keer de winst). Dit als gevolg van de torenhoge inflatie toen van bijna 20%. Wanneer u aandelen koopt, koopt u als het ware toekomstige winst. Bij een hoge inflatie zijn die toekomstige winsten automatisch minder waard. Vandaar dat we de waarderingsniveaus van begin jaren '80 voorlopig waarschijnlijk niet terug zullen zien komen.

 

Laatste drempel...

Volgens Soeberg bevinden we ons momenteel op soortgelijk punt in de geschiedenis als in 1941 en 1981. Enkel de politieke vastberadenheid om de economische problemen van vandaag (toenemende staatsschulden, onzekerheid over de toekomst van de euro) echt aan te pakken ontbreekt nu nog. "Maar wanneer die vastberadenheid zich eenmaal aandient, zal heel wel mogelijk opnieuw een lange periode van stijgende koersen van start gaan."

"Bedrijven bezitten over meer cashreserves dan ooit tevoren. Ze hebben volop mogelijkheden investeringen te doen om daarmee hun productiviteit te verbeteren. Dit zullen ze ook doen zodra ze overtuigd zijn van de vastberadenheid van politici om de problemen daadwerkelijk aan te pakken."

Aandelen lopen doorgaans echter op de muziek vooruit. "Verwacht u daarom dat aandelen al fors gestegen zijn op het moment dat de problemen daadwerkelijk zijn opgelost."

U mag ons indelen in het kamp van Soeberg. Hoewel aandelen zich op korte termijn niet laten voorspellen, voorzien wij zelf ook dat we heel wel mogelijk aan de vooravond staan van mooie jaren voor aandelenbeleggers. Juist vanwege de aantrekkelijke waarderingen en omdat angst, pessimisme en chaos nu zo alom aanwezig zijn...

Hendrik Oude Nijhuis

Hendrik Oude Nijhuis is een expert op het gebied van value investing en founding partner van Kingfisher Capital, een op value investing principes gebaseerd equity research bedrijf. Hij heeft uitgebreid onderzoek verricht naar de investeringsstrategieën van value investors als Warren Buffett. Zijn publicaties zijn verschenen in zowel Nederlands- als Engelstalige media als Het Financieele Dagblad, Beter Beleggen en Gurufocus.com. Hendrik heeft Management, Economics & Law aan de Universiteit Twente gestudeerd.